– RAVI PRAKASH
AMERICA–IRAN : అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్… అనూహ్యంగా క్యాంప్ డేవిడ్ నుంచి వైట్ హౌస్‌కు తిరిగి వచ్చారు. అది కూడా షెడ్యూల్ కంటే ఒక రోజు ముందే. వైట్ హౌస్ మాత్రం… ట్రంప్ ఎందుకు ముందే తిరిగి వచ్చారో చెప్పలేదు. అదే సమయంలో… మధ్యప్రాచ్యంలో ఉన్న అమెరికన్లకు అమెరికా ప్రభుత్వం కొత్త భద్రతా హెచ్చరిక ఇచ్చింది. “అత్యంత అప్రమత్తంగా ఉండాలి”… అంటే అప్రమత్తంగా ఉండాలని హెచ్చరించింది. విమానాలు రద్దు కావచ్చు… గగనతలం మూసివేయొచ్చు… ప్రయాణాల్లో అంతరాయాలు రావచ్చు… అని కూడా చెప్పింది. ఇక సామాజిక మాధ్యమాల్లో మరో పెద్ద వార్త. ఇరాన్ “కోడ్ 100”కు వెళ్లిందట. అంటే… ఇరాన్ తన మొత్తం సైన్యాన్ని అత్యంత అప్రమత్త స్థితిలో పెట్టిందనే ప్రచారం. ఇది నిజమేనా? అసలు ఇరాన్‌పై అమెరికా, ఇజ్రాయెల్ మరో భారీ దాడికి సిద్ధమవుతున్నాయా? లేదా… ఇది ఇప్పటికే జరుగుతున్న యుద్ధంలో మరో ఉద్రిక్తత పెరగడానికి ముందు కనిపిస్తున్న సంకేతాలా? ఈ రోజు అసలు కథ ఇదే. ట్రంప్ ఎందుకు క్యాంప్ డేవిడ్ నుంచి ముందే వచ్చారు? ముందుగా నిర్ధారితమైన విషయం చూద్దాం. ట్రంప్ శుక్రవారం క్యాంప్ డేవిడ్‌కు వెళ్లారు. ఆయన ఆదివారం వరకు అక్కడ ఉండాల్సి ఉంది. కానీ అనూహ్యంగా ఒక రోజు ముందే వైట్ హౌస్‌కు తిరిగి వచ్చారు. వైట్ హౌస్ షెడ్యూల్ మార్చింది. కానీ… ఎందుకు మార్చారో మాత్రం చెప్పలేదు. ఇదే ఇప్పుడు పెద్ద ప్రశ్న. ఎందుకంటే… ఇది మధ్యప్రాచ్యంలో ఉద్రిక్తతలు పెరుగుతున్న సమయంలో జరిగింది. అయితే ఒక విషయం చాలా స్పష్టంగా చెప్పాలి. ట్రంప్ ముందే వైట్ హౌస్‌కు రావడం అంటే దాడికి ఆదేశం ఇచ్చేశారన్న అర్థం కాదు. దానికి చాలా కారణాలు ఉండొచ్చు. గూఢచార సమాచార సూచన కావచ్చు. సైనిక ప్రణాళిక కావచ్చు. దౌత్యపరమైన చర్చలు కావచ్చు. లేదా మధ్యప్రాచ్యంలో పరిస్థితిని దగ్గరగా పర్యవేక్షించాల్సిన అవసరం కావచ్చు. మనకు ఇప్పటికీ అసలు కారణం అధికారికంగా తెలియదు.
Also Read : హెచ్‌1బీ వీసాపై ట్రంప్ కీలక నిర్ణయం… లక్ష డాలర్ల ఫీజు మరో ఏడాది పొడిగింపు
అమెరికా తన పౌరులను ఎందుకు హెచ్చరించింది? ఇది మాత్రం చాలా ముఖ్యమైన పరిణామం. అమెరికా విదేశాంగ శాఖ మధ్యప్రాచ్యంలో ఉన్న తన పౌరులకు తాజా భద్రతా సూచన ఇచ్చింది. ప్రస్తుతం మధ్యప్రాచ్య భద్రతా పరిస్థితి “సంక్లిష్టంగా” ఉందని… అనూహ్యంగా పరిస్థితి మరింత దిగజారే అవకాశం ఉందని చెప్పింది. అమెరికన్లు… అత్యంత అప్రమత్తంగా ఉండాలని హెచ్చరించింది. విమానాలు రద్దు కావచ్చు. గగనతల మూసివేతలు రావచ్చు. ప్రయాణాల్లో అంతరాయాలు కూడా రావచ్చు. అని చెప్పింది. ఈ సూచనలో ఒక ముఖ్యమైన అంశం ఉంది. ఇరాన్ మద్దతు ఉన్న హూతీలు… సౌదీ అరేబియాపై దాడులు చేస్తున్నారని అమెరికా చెబుతోంది. పౌర విమానాశ్రయాలు కూడా లక్ష్యంగా మారే అవకాశం ఉందని హెచ్చరించింది. అంటే… ఇది కేవలం ఇరాన్–ఇజ్రాయెల్ ఉద్రిక్తత కాదు. ఇప్పుడు సౌదీ అరేబియా కూడా ఈ ఉద్రిక్తతలోకి వచ్చింది. ఇప్పుడు సామాజిక మాధ్యమాల్లో వైరల్ అవుతున్న అత్యంత ఆసక్తికరమైన ఆరోపణ ఇదే. ఇరాన్ కోడ్ 100కి వెళ్లింది! అంటే ఇరాన్ సైన్యంలో అత్యంత అప్రమత్త పరిస్థితి ఏర్పడిందట. కానీ… ఇక్కడ చాలా జాగ్రత్తగా ఉండాలి. ఈ “కోడ్ 100”ను ఇరాన్ ప్రభుత్వం లేదా ఇరాన్ సైన్యం అధికారికంగా ప్రకటించిందని ఇప్పటివరకు స్వతంత్ర నిర్ధారణ లేదు. ఇరాన్ అధికారిక వర్గాల నుంచి కూడా దీనికి స్పష్టమైన నిర్ధారణ కనిపించడం లేదు. అందుకే… దీనిని వార్తల్లో “ఇరాన్ అధికారికంగా కోడ్ 100ను ప్రకటించింది” అని చెప్పడం సరైంది కాదు. సరైన విధానం ఏమిటంటే… “ఇరాన్ కోడ్ 100కి వెళ్లిందన్న నిర్ధారణ లేని నివేదికలు సామాజిక మాధ్యమాల్లో చక్కర్లు కొడుతున్నాయి.” ఇది చాలా ముఖ్యమైన తేడా. ఎందుకంటే… ఒకటి నిర్ధారిత సైనిక అప్రమత్తత. మరొకటి నిర్ధారణ లేని ఆరోపణ. రెండింటినీ ఒకటిగా చూడకూడదు. మరి ఇరాన్ ఎందుకు ఇంత అప్రమత్తంగా ఉంది? ఎందుకంటే… ఇది సాధారణ అమెరికా–ఇరాన్ ఉద్రిక్తత కాదు. ఇప్పటికే ఈ ప్రాంతంలో సైనిక ఘర్షణ జరుగుతోంది. అమెరికా… ఇజ్రాయెల్… ఇరాన్… ఇరాన్ మద్దతు ఉన్న వర్గాలు… ఇవన్నీ ఈ ఘర్షణలో భాగమయ్యాయి. యెమెన్‌లో హూతీలు… గల్ఫ్ ప్రాంతం… ఎర్ర సముద్రం… ఇలా ఘర్షణకు కొత్త కొత్త రంగాలు కనిపిస్తున్నాయి. ఇటీవల సౌదీ అరేబియా… రియాద్ వైపు వచ్చిన ఒక బాలిస్టిక్ క్షిపణిని అడ్డుకున్నట్లు ప్రకటించింది. హూతీలు మాత్రం సౌదీ లక్ష్యాలపై క్షిపణి, డ్రోన్ దాడులు చేసినట్లు ప్రకటించారు. అంటే… ఒక దేశం నుంచి మొదలైన ఘర్షణ… ఇప్పుడు మొత్తం ప్రాంతాన్ని ప్రభావితం చేసే స్థాయికి వెళ్తోంది. అసలు పెద్ద ప్రమాదం హోర్ముజ్ జలసంధి. ఇక్కడే అసలు ప్రపంచానికి పెద్ద సమస్య మొదలవుతుంది. హోర్ముజ్ జలసంధి. ప్రపంచంలోని అత్యంత కీలకమైన ఇంధన రవాణా మార్గాల్లో ఇది ఒకటి. మధ్యప్రాచ్యంలో సైనిక ఉద్రిక్తత పెరిగితే… చమురు సరఫరాలు, నౌకాయానం, బీమా ఖర్చులు, విమానాలపై ప్రభావం పడొచ్చు! ప్రపంచవ్యాప్తంగా ద్రవ్యోల్బణం కూడా పెరగొచ్చు. అంటే… ఇరాన్‌పై ఒక సైనిక దాడి జరిగితే… దాని ప్రభావం టెహ్రాన్ లేదా టెల్ అవీవ్ దగ్గరే ఆగిపోదు. ఢిల్లీ నుంచి లండన్ వరకు… ప్రపంచమంతా దాని ప్రభావాన్ని చూడాల్సి రావచ్చు.
Also Read : తగలబడుతున్న మాస్కో… రష్యాపై 1000 డ్రోన్లతో ఉక్రెయిన్‌ దాడులు..
ఇక్కడ మరో కీలక విషయం. ట్రంప్ స్వయంగా ఇటీవల ఇరాన్ యుద్ధంపై… తాను ఒక కీలక నిర్ణయ దశకు దగ్గరలో ఉన్నానని చెప్పారు. ఇరాన్‌పై పెద్ద సైనిక చర్యలను మళ్లీ ప్రారంభించాలా లేదా అన్నది పరిశీలిస్తున్నానని ఆయన ఆక్సియోస్‌కు చెప్పారు. అదే సమయంలో… మధ్యప్రాచ్యంలో అమెరికా సైనిక బలగాల స్థాయిని కొనసాగించేలా ఆదేశాలు ఉన్నాయని కూడా ఆక్సియోస్ నివేదించింది. అంటే… వాషింగ్టన్‌లో సైనిక ఎంపిక ఇంకా పరిశీలనలో ఉంది. ఇది ముఖ్యమైన విషయం. కానీ… దీని అర్థం… “రేపు ఉదయం ఇరాన్‌పై దాడి ఖాయం” అని మాత్రం కాదు. నిర్ణయం పూర్తిగా తీసుకున్నారా? ప్రజలకు అధికారికంగా తెలియదు. ఇజ్రాయెల్ ఏం చేస్తోంది? ఇజ్రాయెల్ కూడా ఇరాన్ విషయంలో చాలా కఠినమైన హెచ్చరికలు ఇస్తోంది. ఇజ్రాయెల్ రక్షణ మంత్రి… ఇరాన్ ఇజ్రాయెల్‌పై దాడి చేస్తే… ఇరాన్ ఇంధన మౌలిక వసతులను కూడా లక్ష్యంగా చేసుకునే అవకాశం ఉందని హెచ్చరించారు. అంటే… ఇరాన్ దాడి చేస్తే ఇజ్రాయెల్ ప్రతిస్పందన కూడా చాలా పెద్దదిగా ఉండొచ్చన్న హెచ్చరిక ఇది. కానీ ఇక్కడ కూడా ఒక తేడా అవసరం. ఇజ్రాయెల్ నుంచి ఇరాన్ మీద కొత్త పెద్ద దాడి ఖాయం అయిందని ప్రస్తుతం బహిరంగంగా నిర్ధారిత ఆధారాలు లేవు. అలాగే… నెతన్యాహు తన అమెరికా పర్యటనను కుదించి వెంటనే ఇజ్రాయెల్‌కు తిరిగి వచ్చారన్న ఆరోపణ కూడా ప్రస్తుతం విశ్వసనీయ స్వతంత్ర నిర్ధారణ లేకుండా చక్కర్లు కొడుతోంది. అందుకే… సామాజిక మాధ్యమాల్లో వస్తున్న ప్రతి సంకేతాన్ని… “దాడి త్వరలోనే జరగబోతోంది” అని అర్థం చేసుకోవడం ప్రమాదకరం. ఇప్పుడు మూడు అవకాశాలు ఉన్నాయి. మొదటిది అమెరికా కొత్త సైనిక చర్యకు సిద్ధమవుతుండొచ్చు. ట్రంప్ స్వయంగా కీలక నిర్ణయం గురించి మాట్లాడుతున్నారు. అమెరికా సైన్యం యుద్ధ రంగంలో ఉంది. అంటే… సైనిక సామర్థ్యం ఇప్పటికే అక్కడే ఉంది. రెండోది ఇరాన్ ప్రతిస్పందనకు అమెరికా సిద్ధమవుతుండొచ్చు. ఒకవేళ అమెరికా లేదా ఇజ్రాయెల్ నుంచి చర్య జరిగితే… ఇరాన్ ప్రతీకార దాడి చేయొచ్చు. అందుకే… అమెరికా రాయబార కార్యాలయాలు… అమెరికా పౌరులు… సైనిక స్థావరాలు… దౌత్య కార్యాలయాలు… వీటన్నింటికీ ముందుగానే హెచ్చరికలు ఇవ్వడం జరిగి ఉండొచ్చు. మూడోది ఇది ఒక ముందుజాగ్రత్త హెచ్చరిక కావచ్చు. ప్రభుత్వాలు చాలాసార్లు… దాడి ఖచ్చితంగా జరుగుతుందని తెలిసిన తర్వాత మాత్రమే కాదు… ప్రమాదం పెరుగుతోందని అనిపించినప్పుడే సన్నద్ధత మొదలు పెడతాయి. అందుకే… సన్నద్ధత అనేది దాడికి రుజువు కాదు. కానీ… ప్రమాదం పెరిగిందని ప్రభుత్వాలు భావిస్తున్నాయన్నది మాత్రం చూపిస్తుంది. ఇదే ఇప్పుడు అతిపెద్ద ప్రశ్న. ఎందుకంటే… ఒకవైపు ట్రంప్ ముందస్తు తిరుగు ప్రయాణం. మరోవైపు… అమెరికా ప్రయాణ హెచ్చరిక. మరోవైపు… మధ్యప్రాచ్యంలో అమెరికా రాయబార కార్యాలయాల నుంచి భద్రతా హెచ్చరికలు. మరోవైపు… ఇరాన్ మద్దతు ఉన్న హూతీలు–సౌదీ అరేబియా పోరాటం. ఇంకోవైపు… ట్రంప్ స్వయంగా ఇరాన్‌పై కీలక నిర్ణయానికి దగ్గరలో ఉన్నానని చెప్పడం. ఈ సంకేతాలన్నింటినీ కలిపి చూస్తే… ఒక విషయం మాత్రం స్పష్టంగా కనిపిస్తోంది. వాషింగ్టన్ మరో పెద్ద ఉద్రిక్తత పెరుగుదల కోసం ముందస్తు ప్రణాళికలు సిద్ధం చేస్తోంది. కానీ… దాడికి ఆదేశం ఇచ్చారన్న విషయం ఇప్పటికీ నిర్ధారణ కాలేదు.
ఇక్కడే అసలు ప్రమాదం ఉంది. ఎందుకంటే ఇరాన్ ప్రతిస్పందన… కేవలం ఇజ్రాయెల్‌పై ఉండాల్సిన అవసరం లేదు. అమెరికా సైనిక స్థావరాలు… గల్ఫ్ దేశాలు… నౌకాయాన మార్గాలు… ఇంధన మౌలిక వసతులు… హోర్ముజ్ జలసంధి… ఇవన్నీ సాధ్యమైన ఒత్తిడి కేంద్రాలు. ఇరాన్ మద్దతు ఉన్న వర్గాలు కూడా ప్రాంతంలో చురుకుగా ఉన్నాయి. అంటే… ఒక దాడి… దానికి ఒక ప్రతీకార దాడి… దానికి మరో ప్రతిదాడి… ఇలా… ఉద్రిక్తతల పరంపర మొదలయ్యే ప్రమాదం ఉంటుంది. అసలు ప్రమాదం ఒకే ఒక పెద్ద నిర్ణయంలో ఉండకపోవచ్చు. ఒక దాడికి ఇంకో దాడి… దానికి ఇంకో ప్రతిస్పందన… అలా పరిస్థితి నియంత్రణ దాటిపోవడంలో ఉండొచ్చు. ఇక్కడ అసలు వ్యూహాత్మక సమస్య ఇంకా ఇదే. ఇరాన్ అణు సామర్థ్యం. అమెరికా, ఇజ్రాయెల్… ఇరాన్ మళ్లీ అణ్వస్త్రాల తయారీ సామర్థ్యాన్ని పునర్నిర్మించకుండా చూడాలని చెబుతున్నాయి. ఇరాన్ మాత్రం… తమ అణు కార్యక్రమం శాంతియుత ప్రయోజనాల కోసం అని చెబుతోంది. ఇదే అమెరికా–ఇరాన్ ఘర్షణలో ప్రధాన సమస్యల్లో ఒకటి. ఇప్పటికే ఈ ఘర్షణలో కాల్పుల విరమణ, చర్చలు… మళ్లీ పోరాటం… ఇలా పరిస్థితి మారుతూ వచ్చింది. అంటే… దౌత్యం పూర్తిగా చనిపోలేదు. కానీ… సైనిక ఎంపిక కూడా ముగిసిపోలేదు. అందుకే పరిస్థితి ఇంత ప్రమాదకరంగా ఉంది. ఇప్పుడు ఈ వివరణాత్మక కథనం చివర్లో… అత్యంత ముఖ్యమైన ప్రశ్న. అమెరికా ఇరాన్‌పై మరో భారీ దాడి చేయబోతోందా? ప్రస్తుతం సమాధానం… మనకు తెలియదు. కానీ… కొన్ని నిజమైన హెచ్చరిక సంకేతాలు మాత్రం ఉన్నాయి. ట్రంప్ క్యాంప్ డేవిడ్ నుంచి ముందే వైట్ హౌస్‌కు వచ్చారు. అమెరికా మధ్యప్రాచ్య ప్రయాణ హెచ్చరిక ఇచ్చింది. అమెరికా పౌరులను అప్రమత్తంగా ఉండమంది. విమానాలు, గగనతల అంతరాయాల గురించి హెచ్చరించింది. అమెరికా సైన్యం యుద్ధ రంగంలోనే ఉంది. ట్రంప్ కీలక నిర్ణయానికి దగ్గరలో ఉన్నానని చెప్పారు. ఇజ్రాయెల్ కూడా ఇరాన్‌కు హెచ్చరికలు ఇస్తోంది. అదే సమయంలో… “ఇరాన్ కోడ్ 100కి వెళ్లింది” అన్న ఆరోపణ మాత్రం ఇంకా నిర్ధారణ కాలేదు. అందుకే… దాన్ని నిర్ధారిత వాస్తవంగా చెప్పలేం. అసలు కథ ఏంటి? ఈ కథనానికి శీర్షిక “ఇరాన్‌పై అమెరికా దాడి చేయబోతోంది” అని పెట్టడం కంటే… ఇంకా ఖచ్చితమైన ప్రశ్న ఒకటి ఉంది. “మధ్యప్రాచ్యం మరో భారీ ఉద్రిక్తత పెరుగుదల వైపు వెళ్తోందా?” ఎందుకంటే… అమెరికా సన్నద్ధమవుతోంది. ఇరాన్ సన్నద్ధమవుతోంది. ఇజ్రాయెల్ సన్నద్ధమవుతోంది. గల్ఫ్ దేశాలు కూడా తమ భద్రతను సమీక్షిస్తున్నాయి. మధ్యలో… సాధారణ ప్రజలే ఎక్కువగా ఇబ్బంది పడుతున్నారు. కానీ అసలు పెద్ద ప్రశ్న… అమెరికా ఇరాన్‌పై దాడి చేస్తుందా? అన్నది ఒక్కటే కాదు. అమెరికా దాడి చేస్తే… ఇరాన్ ఎలా ప్రతిస్పందిస్తుంది? ఇరాన్ ప్రతిస్పందన తర్వాత… ఇజ్రాయెల్ ఏం చేస్తుంది? గల్ఫ్ దేశాలు ఏం చేస్తాయి? హోర్ముజ్ జలసంధి ఏం అవుతుంది? చమురు ధరలు ఎక్కడికి వెళ్తాయి? అన్నింటికంటే ముఖ్యంగా… ఈ ఉద్రిక్తత… ఎక్కడ ఆగుతుంది? ఎందుకంటే మధ్యప్రాచ్యంలో ఇప్పుడు అత్యంత ప్రమాదకరమైన పదం… యుద్ధం కాదు. ఉద్రిక్తతల పెరుగుదల.
